The Art Of Painting

Dit is het weblog van kunstschilder Frans Koppelaar.
Hij is vooral bekend om zijn realistische Amsterdamse stadsgezichten en straatscenes. Daarnaast schildert hij ook landschappen, portretten en naakten.

Natuurlijk zal Koppelaar's eigen werk aan de orde komen, maar daarnaast wordt ook aandacht besteed aan allerlei aspecten van de kunst van het schilderen in het verleden, het heden en misschien ook de toekomst.

Juweliersetalage

Soms komt er wel eens een olieverfschets van de ezel. In dit geval van een mensenpaar dat zich verlustigt voor een verlichte etalage. Misschien op zoek naar verlovingsringen? Wie weet.

Juweliersetalage
18 x 24 cm
olieverf op doek

Oudezijds Voorburgwal

Na een lange periode met verhuizingen, een verbouwing en het inrichten van woning en een nieuwe studio, is eindelijk de rust min of meer teruggekeerd en kan ik me weer met het schilderen bezig houden. Gelukkig blijkt dat een periode van stilstand niet per definitie achteruitgang hoeft te betekenen. Met het eerste schilderij, een stadsgezicht bij avond, ben ik wel tevreden.

Oudezijds Voorburgwal bij avond
50 x 60 cm
olieverf op linnen

Amsterdam 365 Stadsgezichten

Zojuist verschenen:

Carole Denninger

Amsterdam

365 stadsgezichten

Prijs Euro 29.90

Als er een stad veelbezongen is, is het wel Amsterdam. Vanaf de zestiende eeuw is de schilderachtige stad aan het IJ door talloze kunstenaars in verf verbeeld, in vogelvlucht of in detail. De stadsgezichten kwamen tot stand in opdracht van de welgestelde elite of op initiatief van de schilders zelf, die in stemmingsvolle beelden de markantste plekken in de stad weergaven. Het specialisme van het stadsgezicht kon in Amsterdam tot grote bloei komen, met schilders als Jacob van Ruisdael, Meindert Hobbema, de gebroeders Berckheyde en Jan van der Heyden als meesters op dit vakgebied. De vervallen schoonheid van het "Venetie van het Noorden" trok halverwege de negentiende eeuw zowel binnen- als buitenlandse kunstenaars aan. Hollandse schilders als Breitner en Israels breidden omstreeks 1900 het onderwerp uit met alledaagse observaties: afbraak, bouwwerkzaamheden en verlichte pleinen en straten. Tot op de dag van vandaag blijven ook hedendaagse schilders als Frans Koppelaar en Edwin Hagendoorn gefascineerd door het leven van alledag. We kijken over hun schouders mee naar de steeds veranderende stad. Amsterdam 365 stadsgezichten biedt een overzicht van 365 schilderijen die een beeld geven van de stad van 1600 tot nu. De talloze locaties die verdwenen zijn of de tand des tijds hebben doorstaan worden met een korte toelichting tot leven geroepen.

Extra informatie:
Gebonden, 744 pagina's
365 Illustraties in kleur
Verschenen: oktober 2008
Gewicht: 1907 gram
Formaat: 230 x 151 x 54 mm
Uitgeverij Thoth
ISBN: 9789068684902

Dit boek, dat natuurlijk geen enkele liefhebber van Amsterdam mag missen, is ook online te bestellen.

Veiling

Een paar dagen geleden werd ik er op geattendeerd dat een schilderij van mijn hand getiteld "Vrouw met hoed" deze maand zal worden geveild bij veilinghuis Kortst en Van der Hoef te Den Bosch. Ik kon me niet herinneren dat ik ooit een schilderij met deze titel had geschilderd. Gelukkig kon ik de online catalogus raadplegen en daar was het te vinden onder de categorie "Moderne schilderijen".

Natuurlijk herkende ik onmiddelijk het portretje dat ik in 1980 schilderde van Rita, mijn vriendin in die tijd. Mijn relatie met haar heeft niet lang geduurd.

Het schilderijtje is voor mij interessant omdat het het eerste portret is dat ik heb geschilderd. En het ziet er niet eens beroerd uit.

Vieze smaak

Nu, om de vieze smaak van het voorgaande bericht weg te werken, even ruimte maken voor een lekker schilderijtje, dat overigens ook op REALISME 07 te zien is.

Toeristen
olieverf op karton
20 x 19 cm

Dit juweeltje is het beste dat ik afgelopen jaar heb gemaakt, vind ik. Het stelt een groepje buitenlanders, waarschijnlijk Italianen, voor dat de stadsplattegrond bestudeert om te zien hoe ze naar het Anne Frank huis moeten lopen. Grappig en ontroerend tegelijk.

Sacha Tanja Penning

Wat is eigenlijk de Sacha Tanja Penning? Op de website van de jaarlijks terugkerende kunstbeurs REALISME 07 te Amsterdam wordt dat uitgelegd:

Op de openingsavond, 17 januari, zal voor de derde keer de Sacha Tanja penning voor figuratieve kunst worden uitgereikt. De penning wordt door de jury toegekend aan een kunstenaar die met zijn oeuvre een eigen, unieke plek inneemt in de traditie van de hedendaagse Nederlandse figuratieve kunst. De leden van de jury zijn Ronald de Leeuw, directeur van het Rijksmuseum Amsterdam, Ileen Montijn, publiciste, Harry Tupan, conservator hedendaagse kunst van het Drents Museum en kunstenaar Barend Blankert (de winnaar van de penning in 2006).

2005
Docent aan de Academie Minerva Matthijs Röling (1943) uit Ezinge is winnaar van de eerste Sacha Tanja Penning voor Nederlandsche Figuratieve Kunst. De penning is ingesteld ter nagedachtenis aan Sacha Tanja, oud-hoofdconservator van de ING-kunstcollectie die 30 december 2004 op 62 jarige leeftijd overleed. Tanja was een van de stuwende krachten achter de promotie van figuratieve schilderkunst.

Tanja heeft Röling nog zelf als winnaar aangewezen, aldus de Stichting Sacha Tanja Penning, "Hij hield stug vol, ook toen alle academies het roer wilden omgooien voor de zogenaamde avant-garde.Hij heeft school gemaakt en anderen geïnspireerd", zo motiveerde wijlen Tanja haar keus.

2006
Barend Blankert oud docent aan Academie Minerva tussen 1971 en 1992 wint de jaarlijkse Sacha Tanja Penning een ereprijs voor Nederlandse Figuratieve Kunst. De in Frankrijk woonachtige schilder word ook wel “meester van de melancholie” genoemd.

Nu was ik erg benieuwd welke kunstenaar in 2007 zou worden uitverkoren om de penning in ontvangst te nemen. Ikzelf zou het vast niet worden. Ik treed niet zo op de voorgrond met mijn werk en ben ook geen docent of oud-docent aan de Minerva of welke academie dan ook.

Ik was op heel wat voorbereid maar de uitslag van de verkiezing deed mijn mond openvallen van verbazing.

2007
Dirk Scheringa, ondernemer en AZ-voorzitter Dirk is de laureaat geworden van de Sacha Tanja Penning 2007. Ondermeer zijn persoonlijke betrokkenheid bij de promotie van Nederlandse figuratieve kunst hielp de jury bij haar beslissing. Scheringa is de oprichter van het Scheringa Museum voor Realisme - het vroegere Frisia Museum - in Spanbroek.

Ja maar..., dacht ik, dat kan toch niet. De penning zou toch door de jury worden toegekend aan een kunstenaar die met zijn oeuvre een eigen, unieke plek inneemt in de traditie van de hedendaagse Nederlandse figuratieve kunst? Hoe kom je dan terecht bij Scheringa?
Dirk Scheringa, ex-wachtmeester bij de rijkspolitie, die samen met zijn vrouw, Baukje, buro Frisia oprichtte. Een financieel adviesburo dat later uitgroeide tot de landelijk oprerende DSB groep en nog later veranderde in de DSB Bank. De Scheringa die een vermogen verdiende aan de verkoop van aandelenlease producten onder de naam Hollands Welvaren Select. Consumenten die aan dit product deelgenomen hebben eind jaren negentig zijn hierdoor zwaar gedupeerd. Scheringa is in november 2005 door het Dutch Securities Institute veroordeeld tot het terug betalen van een deel van de opgelopen schulden van de getroffen consumenten.
Scheringa is een fervent liefhebber van schaatsen en voetbal. Sinds 1993 is hij de eigenaar en voorzitter van de profvoetbalclub AZ Alkmaar. Ook heeft zijn DSB Bank een marathonschaatsploeg en een langebaanschaatsploeg gesponsord. Maar, en dat zal voor de jury wel het belangrijkste zijn geweest, Scheringa is ook een kunstliefhebber en -verzamelaar. Zo is hij de initiatiefnemer van het Scheringa Museum voor magisch realisme in Opmeer. Waarvoor hij ondermeer de collectie van Loek Brons heeft overgenomen.

Deze toekenning is in mijn ogen tamelijk misplaatst. In plaats van eer te bewijzen aan een van de kunstenaars zonder wie de hedendaagse Nederlandse figuratieve kunst niet eens zou bestaan, rijkt men de penning uit aan een museumdirecteur. Dat is toch net zo gek als wanneer een literatuurprijs aan een uitgever uitgereikt zou worden.

Er zat één kunstenaar in de jury, Barend Blankert, de winnaar van de onderscheiding in 2006. Ik zou mij, wanneer ik me voorstel als kunstenaar voor deze prijsuitreiking mede verantwoordelijk te zijn, hoogst ongemakkelijk gevoeld hebben en mijn uiterste best gedaan om deze blamage te voorkomen. Maar Barent, onze Nederlandse "Meester van de Melancholie", niet denk ik. Misschien dat zijn werk er nog iets melancholischer van wordt. En bovendien, met tien schilderijen in de collectie van het Scheringa Museum moet je natuurlijk niet zeuren.

Atelier

Het wordt nu toch echt tijd dat er een oplossing komt voor de situatie in mijn atelier op het Bickerseiland. Sinds in 2002, aan de noordzijde van mijn werkruimte, een 5 verdiepingen hoog appartementencomplex (Bickerswerf) werd neergezet, is de daglichttoedreding ernstig verstoord. De met gekleurd hout afgewerkte gevelbekleding zet alles in een oranje gloed waarbij het onmogelijk is kleuren op hun waarde te beoordelen. Als de zon schijn komt daar nog de weerspiegeling van vele vierkante meters spiegelglas bij.

De afgelopen 4 jaar heb ik met verduisteringsgordijnen het oranje licht buitengesloten en bij het licht van TL-buizen gewerkt. Dat licht is weliswaar beter dan een oranje gloed, maar het heeft ook beperkingen. Vooral de blauwe, groene, rode en magenta tinten zijn niet nauwkeurig te beoordelen. Ook zorgen het hoge stroomverbruik en de jaarlijkse vervangingskosten ervoor dat dit een dure oplossing is. Tenslotte is het tamelijk ongezond om afgesloten van daglicht te moeten werken.

De toewijzing van kunstenaarsateliers in Amsterdam wordt geregeld door de Stichting Woon- en Werkruimten Voor Kunstenaars (SWWK). Daar heb ik me dus aangemeld. De SWWK kon niet direct voor een oplossing zorgen en gaf me het advies een ruiladvertentie te plaatsen. Zoals te verwachten viel heeft dat niets opgeleverd. Er zijn waarschijnlijk bar weinig collega's die hun atelier willen ruilen voor een in feite onbruikbare ruimte.

Later, toen ik mij had aangemeld voor een atelier uit het maandelijkse aanbiedingenoverzicht, werd dat aan een andere kunstenaar toegewezen. De reden hiervoor was dat, zo begreep ik later, men mijn situatie niet als urgent had beschouwd. "U heeft immers al een atelier", kreeg ik te horen, "als u daar niet tevreden over bent, kunt u proberen het met iemand te ruilen."

Inmiddels ben ik er geloof ik wel in geslaagd de SWWK duidelijk te maken dat er iets moet gebeuren. Ik werd in ieder geval eergisteren opgebeld met de mededeling dat binnenkort het atelier, waarvoor ik al belangstelling had getoond, in de aanbieding zou komen. Nu alleen nog maar hopen dat de huurprijs niet zodanig wordt opgeschroefd dat het voor mij onbetaalbaar blijkt te zijn.

Weeklagende Beeldrijkheid

Op 8 februari 2007 gaat de kunstbeurs Art Rotterdam voor de 7de keer van start. Waar Art Rotterdam voor staat lezen we op haar website:

"Art Rotterdam is in Nederland inmiddels uitgegroeid tot dé beurs voor hedendaagse kunst. Kenmerkend voor Art Rotterdam is en blijft het kwalitatief hoge niveau, het jonge en dynamische karakter en een groeiend aantal internationale galeries. Art Rotterdam is dan ook de ontmoetingsplek voor kunstliefhebbers die de ontwikkelingen willen volgen op het gebied van de actuele kunst."

Hedendaagse kunst, actuele kunst, daar wil ik wel meer van weten. Per slot van rekening ben ik zelf kunstschilder. Het is dan noodzakelijk een beetje bij te blijven, toch? Bij de lijst met deelnemende kunsthandels zie ik weinig voor mij bekende namen. Ik besluit te klikken op de Florence Lynch Gallery uit de USA. Ha, de galerie is gevestigd in New York en ze hebben een eigen website: www.florencelynchgallery.com. Daar ga ik eens kijken.

Ik kies uit het rijtje kunstenaars de bovenste, Fatima Allotey. Er opent een pagina met een aantal plaatjes. Ik kies daaruit een foto van een banaan in twee kleuren, getiteld "Surgery No 1".

Het blijkt een foto van twee halve bananen waarvan de ene helft overrijp en de andere nog geel is. De halve bananen zijn met behulp van nietjes aan elkaar bevestigd.

Ik zit er wat verbaasd naar te kijken. Ik probeer me voor te stellen hoe Fatima aan het werk is. Het snijden van de bananen dient natuurlijk wel heel zorgvuldig te gebeuren om te voorkomen er een ongewenste knik ontstaat daar waar de beide helften elkaar raken. Bovendien vraagt de scherpte van het mes om de nodige aandacht. Had Fatima al niet haar vinger bezeerd? Dan de nietjes erin drukken. Tenslotte wordt het geheel gefotografeerd en een nieuw kunstwerk is geboren. Ik kan het bijna niet geloven. Is actuele, hedendaagse kunst zo kinderlijk eenvoudig? Ik besluit nog eens op Fatima's pagina te kijken en zie daar een link naar "Press Release". Ha, wellicht kan ik daar iets te weten komen over eventuele, voor mij nog verborgen, diepere gronden achter dit kunstwerk.

Ik lees:

FOR IMMEDIATE RELEASE

Fatima Allotey: Surgery

April 26 - May 28, 2005

Florence Lynch Gallery is pleased to present an exhibition of recent works by Fatima Allotey. The exhibition is on view from April 26 to May 28, 2005.

For this exhibition Allotey continues her discourse with the "self," initiated in her last exhibition in 2001. The current show includes a series of drawings, photographs and sculptures all of which are in a chirurgical artist/object dialogue. Allotey had surgery on an injured finger, a procedure considered non-intrusive, left her traumatized for nearly a year. Left with a row of stitches closely resembling staples, the artist started to work on a series of drawings which later led to the sculptures and photographs wherein she manipulated various food elements by turning them into hybrids and by-products of what they were originally. Allotey internalize every life experience, whether positive or negative, major or minor into her work and the result is one of lamenting imagery [vert.: weeklagende beeldrijkheid], simple and clever.

Fatima Allotey is one of Africa’s most challenging and interesting young artists. Born in Accra, she studied at the Art Academy in Barcelona. Her studies completed, she remained in Europe for a few years with Barcelona as her base. She had her first exhibition in 2001 and has since participated in many international exhibitions and Biennales. In 2004 she returned to Accra where she lives and works.

Voor een "IMMEDIATE RELEASE" is het te laat, maar toch wil ik mijn bescheiden bijdrage leveren tot het wereldkundig maken van het nieuws dat Fatima Allotey in 2004 haar vinger zo ernstig heeft bezeerd dat de wond gehecht moest worden. Door een en ander is zij bijna een jaar flink van de kook geweest. Op gewiekste wijze heeft Fatima deze gebeurtenis verwerkt tot een serie tekeningen, beeldhouwwerken en foto's.

Helaas ontbreekt hierbij een foto van Fatima's vinger, die toch het uitgangspunt van deze expositie is geweest.

Onwillekeurig moet ik denken aan Vincent van Gogh. Wat komt het me opeens armzalig voor dat het afsnijden van zijn oor resulteerde in slechts één schilderij in plaats van een hele serie kunstwerken.
.
.
.

En ikzelf voel me helemaal een grote onbenul. Afgelopen zomer heb ik wat brandhout klein gemaakt, waarbij de zaag per ongeluk in mijn hand is geschoten. Het was een akelige wond die bij de eerste hulp moest worden gehecht. Als hedendaags kunstenaar had ik deze gebeurtenis natuurlijk moeten verwerken tot een expositie van hedendaagse kunst, maar in plaats daarvan schilderde ik een stadsgezicht dat niets te maken had met wat mij was overkomen.

Brug In Zomerzon
2006
olieverf op paneel
34 x 44 cm

Kennelijk ontbreekt mij het nodige talent om actuele, hedendaagse kunst te maken. Een gemiste kans.

De ware liefhebber van hedendaagse kunst zal verwachtingsvol uitkijken naar Fatima's volgende expositie, benieuwd wat haar dan weer overkomen zal blijken te zijn. Zou ze van de fiets zijn gevallen, heeft ze haar neus gestoten, is ze betrapt op winkeldiefstal, heeft haar kat jongen gekregen...? Wat het ook moge zijn, de hedendaagse kunstliefhebber zal ongetwijfeld weer kunnen genieten van Fatima's weeklagende beeldrijkheid.